Çivi Yazısı İşaretleri Kataloğu: Tanrılar, Gökyüzü ve Astronomi (74 İşaret)

Erken Uruk dönemine ait sekiz köşeli yıldız piktogramından türeyen bu sembol, Mezopotamya çivi yazısının en kutsal işaretidir. Sümercede «An» (gök tanrısı ve gökyüzü) veya «Dingir» (tanrı, Akadca «ilu») olarak okunmuş, ayrıca fonetik olarak «an» hecesini göstermek için kullanılmıştır. Kâtipler bu işareti İnanna, Enlil ve Marduk gibi tüm tanrı adlarının önüne sessiz bir ilahilik belirleyicisi (determinatif) olarak yerleştirmiştir.

Kutsal gök ve yıldız işareti AN'ın (𒀭) üçgen bir küme halinde üç kez tekrarlanmasıyla oluşturulan MUL (Akadca «kakkabu»), «yıldız», «takımyıldız», «gezegen» veya «parlamak» anlamına gelir. Zodyak kuşağını haritalandıran Babil gökbilimcileri, her yıldız ve takımyıldız adının önüne MUL işaretini belirleyici (determinatif) olarak koymuşlardır. Antik çağın en ünlü astronomi kataloğu olan «MUL.APIN» («Saban Yıldızı») adını doğrudan bu işaretten alır.

Sümer dininin en derin felsefi kavramlarından biridir: «me» (Akadca «parṣu»), krallığı, rahipliği, müziği, hukuku ve zanaatları yöneten kutsal kozmik yasalar ve uygarlık ilkeleriydi; Eridu'da bilgelik tanrısı Enki tarafından korunur ve efsaneye göre İnanna tarafından Uruk'a taşınırdı. Sümer dilbilgisinde «olmak» fiilini, Asur sayı sisteminde 100'ü («me'atu») ve fonetik olarak «me» hecesini gösterir.

Bir asma yaprağını veya ok ucunu andıran bu işaret, TIN (Akadca «balāṭu») olarak okunduğunda «yaşam», «canlılık» ve «hastalıktan şifa bulmak» anlamına gelir. Ağaç işaretiyle birleşerek oluşturduğu GEŠTIN («giš-tin» — kelimenin tam anlamıyla «Hayat Ağacı», Akadca «karānu») ise üzüm bağını ve şarabı ifade eder. Fonetik olarak «din» ve «tin» hecelerinin birincil işaretidir.

Sümercede logografik olarak SIKIL (Akadca «ellu») şeklinde okunan bu işaret, ritüel saflığı, arılığı ve kutsallığı ifade eder; tapınakları, kutsal suları, genç kızları («ki-sikil») ve hastalık ile yaşlılığın bulunmadığı efsanevi Dilmun ülkesini betimlemek için kullanılır. Fonetik olarak «el» (ve «il₅») hecesinin standart işaretidir.

Bağlanmış bir düğümü veya demeti betimleyen KEŠ₂ (Sümerce kešda, Akadca rakāsu ve riksu), 'bağlamak, birleştirmek ve kurmak' anlamına gelir. Mezopotamya hukukunda ve diplomasisinde 'bağ' (riksu), resmi sözleşme, evlilik bağı ve uluslararası antlaşma için kullanılan teknik terimdir.

Örülmüş bir kamış hasırın (Sümerce kid, Akadca kītu) kafesli piktogramından türeyen bu işaret, aynı zamanda 'rüzgar, esinti, nefes ve ruh' anlamına gelen LIL₂ (Akadca zaqīqu) okunuşuna sahiptir. Sümer panteonunun baş tanrısı Enlil'in (dEN.LIL₂, 'Rüzgarın Efendisi') ve kutsal Nippur kentinin adında ölümsüzleşmiştir.

Logografik olarak SUKKAL (Akadca sukkallu) okunduğunda kraliyet şansölyesini, başveziri (SUKKAL.MAH) veya İnanna'nın sadık veziri Ninşubur gibi tanrıların tam yetkili elçisini ifade eder. LUH (Akadca mesû) olarak ise 'yıkamak, ritüel olarak arındırmak' anlamına gelir.

Erken Uruk sanatının en ikonik sembollerinden biridir: başlangıçta tepesinde halka ve dalgalanan şerit bulunan kutsal bir kamış demeti direğini betimlerdi. Tanrı belirteciyle (dINANNA / dMUŠ₃) Göklerin Kraliçesi, aşk, savaş ve Çoban Yıldızı (Venüs) tanrıçası İnanna'nın (Akadca İştar) adını yazar.

Ağaç belirteciyle veya tek başına (GIŠ.ŠINIG, Akadca bīnu) ılgın ağacını adlandırır. Mezopotamya dininde 'tanrıların kemiği' (eṣemti ilī) olarak kutsanan ılgın ağacı, şeytan çıkarma ve arınma ayinlerinin vazgeçilmez bir unsuru olup ünlü Babil bilgelik eseri 'Ilgın ile Hurma Ağacının Münazarası'na konu olmuştur.

Törensel bir topuzu veya ilahi silahı (Sümerce šita, Akadca kakku) ve üst düzey arınma rahiplerini ifade eden bu işaret, kraliyet unvanlarında ve ayin metinlerinde yakarış, saflık ve kutsal düzen kavramlarını dile getirir.

Doğu dağlarının iki zirvesi arasından doğan güneş kursu piktogramından türeyen UD, çivi yazısının en çok yönlü işaretlerinden biridir: U₄ / UD (Akadca ūmu) olarak 'gün'; dUTU (Akadca Şamaş) olarak adalet ve Güneş tanrısı; BABBAR (Akadca peṣû) olarak 'beyaz, parlak' (KU₃.BABBAR = gümüş) demektir. Fonetik olarak /ud/, /ut/, /tam/, /par/ ve /lah/ seslerini verir.

Çerçeve işareti LAGAB'ın içine HAL ('sır/pınar') işaretinin yazılmasıyla oluşan ENGUR (ABZU ile eşanlamlıdır, Akadca apsû), yeryüzünün altındaki kutsal tatlı su okyanusunu ve bilgelik tanrısı Enki/Ea'nın makamını simgeler. Tanrı belirteciyle (dENGUR = dNAMMU) yeri, göğü ve insanlığı doğuran ilksel ana tanrıça Nammu'nun adını yazar.

EZEN (Akadcaya isinnu olarak geçmiştir) olarak okunduğunda Mezopotamya takvimini şekillendiren büyük dini bayramları ve Yeni Yıl (Akitu) şölenlerini ifade eder; pek çok Sümer ay adı ITI EZEN-... ('... Bayramı Ayı') ibaresiyle başlardı. KEŠ₃.KI olarak okunduğunda ise kutsal Keş kentini adlandırır.

Eski Yakın Doğu ibadet geleneğinin canlı bir görsel kaydıdır: KA ('baş/ağız', 𒅗) ile ŠU ('el', 𒋗) işaretlerini birleştiren ŠUD₃ (Akadca ikribu ve karābu), tıpkı Hammurabi Kanun Steli'nde kralın Güneş tanrısı Şamaş huzurunda yaptığı gibi elini dudaklarına götürerek ibadet eden kişiyi betimler ve 'dua etmek, kutsamak' anlamına gelir.

Ağız işareti KA'nın (𒅗) içine kokulu ardıç işareti LI'nin (𒇷) yazılmasıyla oluşan TU₆ (Akadca šiptu), bilgelik tanrıları Enki ve Asalluhi adına şifacı rahip (āšipu) tarafından okunan kutsal şifa büyüsünü ve efsunu simgeler. Binlerce Mezopotamya tıbbi-büyü tableti TU₆.EN₂ ('Büyü formülü') ibaresiyle sona erer.

ALAN / ALAM (Akadca ṣalmu, lānu) olarak okunan bu işaret; Lagaş hükümdarı Gudea'nın ünlü siyah diyorit heykelleri gibi üç boyutlu heykelleri, kabartma tasvirleri ve beden biçimini ifade eder. Mezopotamya inancında 'ağız açma' (pīt pî) ayini yapıldıktan sonra ALAN, tanrıların huzurunda sonsuza dek dua eden canlı bir varlık sayılırdı.

Boğa başlı ses kutusuna sahip bir arp veya lir (daha sonraki dönemlerde dev tapınak davulu) piktogramından türeyen BALAG (Akadcaya balaggu olarak geçmiştir), tanrıların öfkeli kalplerini yatıştırmak için kalû rahiplerinin çaldığı kutsal çalgıdır ve Sümer ayin ağıtları türüne adını vermiştir.

Ağaç veya reçine belirteciyle (GIŠ.EREN / ŠIM.EREN, Akadcaya erēnu olarak geçmiştir) Lübnan ve Amanos dağlarının görkemli sedir ağacını adlandırır. Çürümeyen kokulu kerestesiyle tapınak ve saray çatılarını örtmek için en değerli malzeme olan sedir ağaçlarını kesme seferi, Gılgamış ve Enkidu'nun en ünlü macerasıdır.

IDIM olarak okunduğunda hem 'yeraltı pınarı, kaynak ve kozmik derinlik' (Akadca nagbu – Gılgamış Destanı'nın ünlü ilk dizesindeki ša nagba īmuru, 'Derinliği/Her Şeyi Gören' ifadesinin kaynağı) hem de 'ağır, saygın, nüfuzlu soylu' (Akadca kabtu) anlamlarına gelir.

Fırat kaplumbağası veya tatlı su yengeci gibi bir su canlısını (Sümerce kušu₂, Akadca kušû ve alluttu) ifade eder. Babil astronomisinde (MUL.AL.LUL / MUL.KUŠU₂) Mezopotamya yıldız kataloglarından doğrudan Yunan ve modern astronomiye geçen Yengeç (Cancer) burcuna adını vermiştir.

Sümer'in en eski üst düzey rahiplik makamlarından birini (Akadcaya lagaru olarak geçmiştir ve başrahip EN ile birlikte anılır) ifade eder. 'İnanna ve Enki' mitinde nam-lagar ('lagar rahipliği makamı'), uygarlığın temel ilahi güçleri (ME) arasında sayılır.

NAGA (Akadca uhūlu) olarak okunduğunda külleri susam yağıyla karıştırılarak dünyanın en eski sabununun yapıldığı çorak otunu (soda otu) ifade eder. Tanrı belirteciyle (dNAGA = dNISABA) tahıl, matematik ve çivi yazısının koruyucu tanrıçası Nisaba'nın adını yazar; katipler tabletlerini her zaman dNISABA ZAG.MI₂ ('Nisaba'ya övgüler olsun!') ibaresiyle bitirirlerdi.

Mezopotamya psikolojisinin ve dininin temel kavramlarından biridir: NI₂ hem dönüşlülük zamiri olan 'kendi, bizzat kendisi' (Akadca ramānu; NI₂.BI = 'kendiliğinden') hem de bir tanrı veya kralın yaydığı 'ilahi heybet, huşu ve saygı dolu korku' (Akadca puluhtu; NI₂.ME.LAM₂ = 'göz kamaştırıcı ilahi görkem') anlamına gelir.

Yuvarlak dipli büyük bir metal kap piktogramından gelişen ŠEN (URUDU.ŠEN, Akadca ruqqu), tapınak ve saraylarda kullanılan bakır kazanı ifade eder. Parlatılmış bakır ayna gibi ışıldadığı için ŠEN (Akadca ellu, ebbu) 'parlak, saf, lekesiz' anlamına da gelir; ikilenmiş ŠEN.ŠEN (Akadca qablu) ise 'savaş, çarpışma' demektir.

ŠIR veya NU₁₁ çivi yazısı işareti (Borger MZL 115, U+122D3). Nu₁₁ olarak okunduğunda 'ışık, aydınlık' (Akadca nūru) anlamına gelir ve kaymaktaşı (na₄-giš-nu₁₁-gal) teriminde yer alır; šir okunuşuyla ise anatomik logogram ve fonetik šir/sir hecesi olarak kullanılır.

Sümerce udug ve Akadca utukku ruhlarını veya cinlerini simgeleyen UDUG çivi yazısı işareti (Borger MZL 858, U+1231C). Hem koruyucu (udug-ša₆-ga) hem de kötücül (udug-hul) olabilen bu varlıklar, Mezopotamya büyü ve kovma metinlerinde merkezi bir rol oynar.

Sümer tapınak ilahilerinin ve edebi metinlerin sonundaki za₃-mi₂ ('övgü olsun', Akadca tanittu) yüceltme formüllerinde kullanılan, ZAG/ZAMI ile ilişkili erken hanedanlık ve sözlük varyantı ZAMₓ çivi yazısı işareti (U+12361).

Babil sözlük listelerinde ve kovma büyüleri metinlerinde yeraltı dünyası ruhlarını veya hayaletlerini (Akadca utukku) belirtmek için kullanılan karmaşık UTUKI çivi yazısı işareti (U+12359).

Tanrıların öfkesini yatıştırmak için tapınaklarda ayin ilahileri ve ağıtlar okuyan rahibi (Akadca kalû) simgeleyen SUR₉ çivi yazısı işareti (Borger MZL 453, U+122EA).

UD/BABBAR işaretiyle ilişkili olan, güneş parıltısını ve aydınlığı (Akadca namāru, nūru) simgeleyen ve pir₂, bir₂, laḫ₃ hecelerini veren PIR₂ çivi yazısı işareti (U+12395).

Ateş işareti NE'den türeyen ve GIBIL veya BIL₂ olarak okunan NE-šešig çivi yazısı işareti (Borger MZL 314, U+1224B). 'Yeni, taze' ve 'yenilemek, onarmak' (Sümerce gibil, bil₂; Akadca eššu, edēšu) anlamlarının yanı sıra ateş tanrısı Gibil'in adını ve bil₂ / pil₂ hecesini yazar.

Gün işareti UD'nun içine 30 sayısının (30 gün) yerleştirilmesiyle oluşan ITI / ITU çivi yazısı işareti (Borger MZL 87, U+1231A). Tüm Mezopotamya takvim ve idari metinlerinde 'ay (takvim ayı)' (Sümerce iti, itud; Akadca warḫu, arḫu) anlamına gelen temel logogram ve belirleyicidir.

Tarla işareti GAN₂'nin eğik biçimi olan ve KAR₂ / KARA₂ olarak okunan çivi yazısı işareti (Borger MZL 196, U+120F8). Sümer ilahilerinde güneş veya yıldızlar gibi 'parıldamak, ışık saçmak, aydınlatmak' (Sümerce kar₂; Akadca nabāṭu) anlamına gelir ve kar₂ hecesini verir.

Işık ve kaymaktaşı işareti ŠIR / NU₁₁'in eğik (tenû) grafik varyantı olan ŠIR-tenû çivi yazısı işareti (U+122D4); Mezopotamya sözlük geleneklerinde korunmuştur.

Dört EN işaretinin simetrik biçimde dizilmesiyle oluşan 4×EN çivi yazısı işareti (U+1209D); Babil sözlük listelerinde evrenin dört bucağı üzerindeki egemenliği simgeler.

Tapınak ve saray kapılarını koruyan insan başlı kanatlı boğa heykelini ve koruyucu ruhu (Sümerce alad₂; Akadca šēdu) simgeleyen ALAD₂ (AL×UŠ) çivi yazısı işareti (Borger MZL 479, U+12028).

AMAR ('buzağı') ve ŠE ('arpa') işaretlerinden oluşan SISKUR / SIZKUR₂ (AMAR׊E) çivi yazısı işareti (Borger MZL 692, U+1202C); Sümercede 'kurban sunusu, libasyon ve dua' (Sümerce siskur; Akadca niqû, ikribu) kavramlarının temel logogramıdır.

Üst üste iki AN yıldız işaretinden oluşan ve NAB veya NAP olarak okunan çivi yazısı işareti (Borger MZL 226, U+1202E). Akadca metinlerde kapalı nab ve nap hecelerinin standart işareti olup Elamcada nap ('tanrı') ve sözlük listelerinde okyanus (Akadca tâmtu) anlamına gelir.

Başrahip işareti EN içine ME ('ilahi yasalar') yazılmasıyla oluşan ENSI (EN×ME) çivi yazısı işareti (Borger MZL 167, U+1209A); Gudea silindirlerinde de geçen 'rüya yorumcusu, falcı rahip/rahibe' (Sümerce ensi; Akadca šā'ilu) unvanını simgeler.

Bayram işareti EZEN içine A ('su') yazılmasıyla oluşan EZEN×A çivi yazısı işareti (Borger MZL 272, U+120A2); Mezopotamya sözlük ve takvim listelerinde yer alır.

Bayram işareti EZEN içine ilahi yıldız AN'ın yazılmasıyla oluşan AŠLUG (EZEN×AN) çivi yazısı işareti (Borger MZL 261, U+120A5); tapınak ambarını veya kutsal şenlik odasını belirtir.

Bayram işareti EZEN içine balık işareti ḪA'nın yazılmasıyla oluşan EZEN×ḪA çivi yazısı işareti (Borger MZL 273, U+120A9); Lagaş'taki Nanše kültü gibi erken dönem ayin takvimlerinde yer alır.

EZEN ('bayram') içine KU₃ ('saf, kutsal') yazılmasıyla oluşan ASILAL₃ (EZEN×KU₃) çivi yazısı işareti (Borger MZL 274, U+120AE); 'kutsal sevinç, bayram coşkusu' (Sümerce asilal₃; Akadca rīštu) anlamına gelir.

Bayram işareti EZEN içine LI ('kokulu ardıç, neşe') yazılmasıyla oluşan EZEN×LI çivi yazısı işareti (Borger MZL 264, U+120B1); sözlük listelerinde şenlik sevincini ve tapınak törenlerini simgeler.

Bayram işareti EZEN içine koyun işareti LU/UDU'nun yazılmasıyla oluşan ASILAL₂ (EZEN×LU) çivi yazısı işareti (Borger MZL 275, U+120B2); kurban şölenini ve bayram coşkusunu (Akadca rīštu) ifade eder.

Bayram işareti EZEN içine bitki/ot işareti U₂'nin yazılmasıyla oluşan EZEN×U₂ çivi yazısı işareti (Borger MZL 267, U+120B3); Babil kült bayramları listelerinde kayıtlıdır.

EZEN ('bayram') ve UD ('gün, güneş') işaretlerinin birleşiminden oluşan EZEN×UD çivi yazısı işareti (Borger MZL 270, U+120B4); sözlük serilerinde kutsal bayram gününü ifade eder.

MU₇ (𒅿, yapısal olarak KA×SAR), 'büyü sözü, efsun' veya 'gürleme, gök gürültüsü gibi ses' (Akadca `šiptu`, `ramīmu`) anlamına gelen Sümerce bir logogramdır. Genellikle şeytan kovucu rahipler (`āšipu`) ve Enki ile Asalluhi gibi büyü tanrıları için kullanılan `mu₇-mu₇` unvanında yer alır.

ALAD₂ (𒆘, yapısal olarak KAL×BAD), tapınak ve saray kapılarını dişi `lama` (`lamassu`) ile birlikte koruyan eril koruyucu ruhu ve insan başlı kanatlı boğa heykelini ifade eden Sümerce `alad` ve Akadca `šēdu` logogramıdır.

LAGAB×AN (𒆾), yıldız ve tanrılık işareti AN/DINGIR'i dairesel LAGAB halkası içine alır. Mezopotamya sözlük listelerinde kutsal bir ilahi çevreyi, sınır taşını veya gökyüzünün dairesel diskini ifade eder.

ENGUR (𒇌, yapısal olarak LAGAB×IM veya LAGAB×HAL), bilgelik tanrısı Enki'nin (Ea) yeraltındaki kozmik diyarı olan tatlı su okyanusunu (`engur`, Akadca `apsû`, `engurru`) ve ayrıca kil ocağını simgeleyen önemli bir Sümerce logogramdır.

LAGAB×ME (𒇘), dairesel LAGAB halkası ile içine yazılmış ME ('ilahi yasalar, kozmik güçler, ritüel görev') işaretini birleştirir. Ayrıca LAGAB×ME+EN (`esir₂`, 'bitüm/zift') işaretinin temelini oluşturur ve kutsal bir havzayı simgeler.

MUŠ₃×A (𒈺), MUŠ₃ (İnanna'nın kutsal amblemi; aynı zamanda 'görünüm, ihtişam') ile A ('su') işaretlerini birleştirir. Sümerce `sed` ('serinletmek, yatıştırmak, dinlenmek'; Akadca `kaṣû`, `nāhu`) ile ilişkili olup serinletici suyu ve ritüel huzuru ifade eder.

MUŠ₃×DI (𒈼), MUŠ₃ ('kutsal taç, ilahi çehre', Akadca `zīmū`) ile DI ('parlamak, yargılamak, karar') işaretlerini birleştirir. Mezopotamya sözlük ve ilahi geleneklerinde parlayan ilahi yüzü veya mücevherli tacı (`suh`) simgeler.

NINDA₂×AN (𒉓, `šita₄` olarak okunur veya `agarin`, 'ana rahmi, pota' bileşenidir), kap işareti NINDA₂ ile ilahi yıldız AN'ı birleştirir. Sümer dini ve sözlüksel metinlerinde kutsal tapınak kabını, ilahi amblemi veya doğurgan rahmi belirtir.

ALAD (𒊋, yapısal olarak PIRIG×KAL, 'aslan + güçlü/soylu'), Asur ve Babil saray kapılarını koruyan iyiliksever eril koruyucu ruhu ve insan başlı kanatlı boğa/aslan heykellerini ifade eden Sümerce `alad` ve Akadca `šēdu` (`ᵈalad`) logogramıdır.

UD×BAD (𒌕), UD ('güneş, gün, fırtına') ile içine yazılmış BAD ('açmak, uzak, ölü, kan') işaretini birleştirir. Babil gökyüzü kehanet serilerinde (Enūma Anu Enlil) uğursuz bir güneş diskini, kader gününü veya yıkıcı bir fırtınayı ifade eder.

UD×MI (𒌖), UD ('güneş, gün, ışık') ile içine yazılmış MI ('gece, karanlık, kara gölge') işaretini birleştirir. Güneşin içindeki karanlığı grafiksel olarak betimleyerek kararmış bir günü (`u₄-mud`), güneş tutulmasını (`attalû`) veya gece-gündüz döngüsünü simgeler.

ASARI (𒍂, yapısal olarak URU×IGI), Enki'nin oğlu ve büyü/şeytan kovma sanatının koruyucu tanrısı olan ve Babil tanrısı Marduk ile özdeşleştirilen Sümer tanrısı Asalluhi'nin (`ᵈAsar-lu₂-hi`) kutsal logogramıdır. Enūma Eliš destanında URU ve IGI ('göz/basiret') bileşenleriyle açıklanır.

EZEN×GUD (𒍷), EZEN ('bayram, dini şenlik') ile içine yazılmış GUD ('öküz, boğa') işaretini birleştirir. Tanrı Ninurta onuruna düzenlenen ve saban öküzlerinin tarla sürümüne hazırlanmasını kutlayan Nippur takviminin ünlü `gud-si-su` bayramıyla ilişkilidir.

EZEN׊E (𒍸), ŠE ('arpa, tahıl') işaretini EZEN ('bayram') içine alır. Lagaş, Girsu ve Ur gibi Sümer şehirlerinin dini takvimlerinde yeni tahıl hasadını kutlayan büyük Arpa Yeme Bayramı'nı (`ezen-še-gu₇`) ifade eder.

TU₆ (𒎆, yapısal olarak KA×TU veya KA×LI, 'ağız + ritüel formül'), 'büyü sözü, efsun veya şifa formülü' (Akadca `tû`, `šiptu`) anlamına gelen temel Sümerce logogramdır. `en₂` (`tu₆-en₂`) ile birlikte binlerce Mezopotamya şeytan kovma ve tıp büyüsünün başında ve sonunda yer alır.

AN PLUS NAGA SQUARED (𒀱), dört AN+NAGA (`ᵈNisaba`) grubunu merkezi bir eksen etrafında dairesel simetriyle dizerek oluşturulan karmaşık bir gliftir. Babil sözlük listelerinde bu döngüsel geometri dört rüzgârın çarpıştığı şiddetli bir kasırgayı veya toz fırtınasını (`dalhamun`, Akadca `ašamšūtu`) simgeler.

SIR₃ (𒁎, yapısal olarak BU OVER BU PLUS AB, Sümerce `šir₃` / `sir₃`, Akadca `zamāru`, `ṣerhu`), 'şarkı, ilahi, kutsal ezgi veya şarkı söylemek' anlamına gelen klasik bir Sümerce logogramdır. `šir₃-gida` ('uzun ilahi') gibi Sümer şiir türlerini sınıflandıran kolofonlarda sıkça yer alır.

EZEN×HA-gunû (𒂪), EZEN (𒂦, dini bayram) işaretinin içine HA-gunû (𒄪, taramalı balık veya bolluk) yerleştirilmesiyle oluşan bileşik bir çivi yazısı işaretidir. Erken Hanedanlık ve Eski Babil sözlük listelerinde tapınak tanrıları için balıkla zenginleştirilmiş kutsal bir bayram sunusunu veya tören ziyafetini belirtir.

UD ŠEŠIG×BAD (𒌛), šešig çivileriyle süslenmiş UD (𒌓, güneş, gün veya fırtına) işareti ile içine yazılmış BAD (𒁁, açık, uzak veya ölüm) işaretini birleştirir. Mezopotamya takvim ve astrolojik kehanet geleneklerinde kararmış veya uğursuz bir günü, tutulma olayını ya da ata ruhlarına adanmış bir günü ifade eder.

EZEN×LAL×LAL (𒂰), ikilenmiş LAL×LAL (𒇲, bağlamak, asmak veya bal/şurup) işaretini EZEN (𒂦, dini bayram) içine yerleştirir. Babil sözlük listelerinde bal ve hurma şurubundan oluşan bir bayram sunusunu veya sarkan çelenklerle süslenmiş tören çadırını belirtir.

LAGAB×HI×NUN (𒇊), dairesel havuz işareti LAGAB (𒇉) içine bileşik HI×NUN (𒄭×𒉣, ENGUR, yeraltı tatlı suları) işaretini alır. Mezopotamya kozmoloji ve sözlük geleneklerinde Eridu'daki Enki tapınağında bulunan kutsal Apsu havuzunu veya kadim yeraltı su enginliğini (Akadca engurru, apsû) temsil eder.

AB×U.U.U (𒀔), tapınak işareti AB (𒀊) içine toplamda otuz sayısını veren üç adet U (𒌋, on) çivisi yerleştirir. UD×U.U.U (𒌚, iti, otuz günlük kameri ay) işaretine paralel olarak otuz günlük kültik bir ayı veya aylık tapınak bayramını ifade eder.

AN.NAGA OPPOSING AN.NAGA (𒀰), yazı ve tahıl tanrıçası Nisaba'nın ve alkali saflığın logogramı olan iki AN.NAGA (𒀭𒉀) grubunu ayna simetrisiyle karşılıklı yerleştirir. Babil bilimsel işaret listelerinde korunan bu grafem, en üst düzey kültik arılığı ve kâtiplerin koruyucusu Nisaba'yı simgeler.

Logografik olarak ITI veya ITU (Akadca warhu / arhu) şeklinde okunan UD×U.U.U (𒌗), 'ay (takvim ayı)' ve 'ay ışığı' anlamına gelen standart çivi yazısı işaretidir. UD (𒌓, gün) içine toplamı otuz eden üç adet U (𒌋, on) çivisi yazılarak oluşturulmuş olup kelimenin tam anlamıyla 'otuz gün' demektir ve tüm tarih kayıtlarında ay adlarının önüne gelir.

UD×U.U.U GUNU (𒌘), UD×U.U.U (𒌗, iti, kameri ay) işaretinin gunû çizgileriyle zenginleştirilmiş anıtsal varyantıdır. Erken Hanedanlık, Eski Babil ve sözlük metinlerinde eklenen gunû vuruşları parlaklığı ve doluluğu vurgulayarak kameri ayı, ay ortasındaki dolunay bayramını veya artık ayı belirtir.

IGI/IGI ŠIR/ŠIR UD/UD (𒅉), IGI (𒅆, göz), ŠIR / NU₁₁ (𒋓, ışık veya kaymaktaşı) ve UD (𒌓, güneş veya gün) işaretlerini çiftler halinde üst üste istifleyen altı parçalı bir bileşiktir. Babil sözlük listelerinde korunan bu yoğun dizilim, göz kamaştırıcı ilahi parıltıyı ifade etmek için üç temel ışık sembolünü birleştirir.